Hormonale veranderingen tijdens de overgang worden in de praktijk nog vaak gezien als iets individueels: vervelend, maar vooral medisch of privé. Toch laat onderzoek al jaren zien dat de impact op werkvermogen groter is dan vaak wordt aangenomen.
Een grootschalige Nederlandse studie van TNO onder bijna 4.000 werkende vrouwen laat zien dat bijna 40% van de vrouwen aangeeft dat hormonale klachten invloed hebben op hun werk. Deze klachten leiden bij een aanzienlijk deel tot beperkingen in functioneren, energie en concentratie. Link naar TNO-onderzoek over hormonen en werkimpact
Internationaal onderzoek bevestigt dit beeld. Zo laat een studie zien dat 80% van de werkende vrouwen in de perimenopauze klachten ervaart en dat deze klachten direct samenhangen met een lagere werkcapaciteit, meer vermoeidheid en hogere emotionele belasting. Link naar studie over menopauzeklachten en werkvermogen (PubMed)
Combinatie van klachten bepaalt de impact
Onderzoek laat steeds hetzelfde patroon zien: het is zelden één klacht die impact heeft, maar juist de combinatie ervan. Slaapverstoring, cognitieve klachten (zoals concentratieproblemen en “brain fog”), stemmingswisselingen en verhoogde prikkelgevoeligheid versterken elkaar in het dagelijks functioneren.
Internationaal onderzoek toont aan dat deze combinatie leidt tot verminderde concentratie, lagere productiviteit en moeite met multitasking. Link naar internationaal onderzoek over cognitieve effecten van de overgang
Waarom het vaak niet herkend wordt
Een belangrijk inzicht uit onderzoek is dat deze klachten vaak niet zichtbaar zijn in standaard medische onderzoeken. Er worden geen afwijkingen gevonden, terwijl het functioneren wel degelijk onder druk staat. Daardoor ontstaat in de praktijk regelmatig een mismatch: klachten worden gelabeld als stress of burn-out, terwijl hormonale factoren een onderliggende rol kunnen spelen. Onderzoek van de Vrije Universiteit Amsterdam laat zien dat vrouwen met ernstige overgangsklachten een verhoogd risico hebben op verminderde werkcapaciteit en verzuim. Link naar onderzoek VU Amsterdam over werk en overgang
De rol van werkcontext
Arbeids- en gezondheidspsychologisch onderzoek laat zien dat werkcontext een belangrijke invloed heeft op hoe belastend klachten worden ervaren. Hoge werkdruk, veel prikkels en weinig autonomie versterken de ervaren belasting. Terwijl regelruimte, flexibiliteit en sociale steun juist beschermend werken voor werkvermogen en herstel. Link naar onderzoek over werkdruk, autonomie en gezondheid (WUR)
Een belangrijk inzicht uit onderzoek is dat erkenning en bespreekbaarheid in de werkomgeving het ervaren van klachten kan verlichten. Niet omdat de hormonale veranderingen verdwijnen, maar omdat de stressreactie afneemt.
Wat betekent dit voor de praktijk?
De rode draad uit onderzoek is duidelijk: hormonale veranderingen kunnen een directe en substantiële invloed hebben op werkvermogen, vooral in combinatie met werkcontext en werkdruk. Dat vraagt niet om medicalisering van werk, maar om een bredere blik op inzetbaarheid. Niet alleen kijken naar ziekte of uitval, maar naar fluctuerende belastbaarheid en de omstandigheden waarin iemand wél goed kan functioneren.
Wil je weten hoe id Plein jouw organisatie of medewerker kan ondersteunen bij re-integratie rondom hormonale veranderingen op de werkvloer? Neem contact op met onze adviseurs en ontdek hoe wij maatwerk mogelijk maken.
